Aster 'Schools' 4-4-0 Live steam loc.



pic

Ik heb een oude (1975) Aster 'Schools' Spoor-1 live steam loc gekocht.
Deze loc is verkocht als zijnde rijvaardig, maar bij aankomst bleek hij al defect.
Het is oorspronkelijk een bouwpakket en ik heb het boekwerk erbij.
Ik ga de loc demonteren, opknappen, en weer monteren. En hopelijk rijdt hij dan ooit weer.

Daar gaat ie dan:

=[ Op de foto's klikken maakt ze groot ]=

Eerst nog even een kijkje in het machinistenhuis.
Links is de kraan voor de stoomtoevoer naar de cilinders. Rechts is de kraan van de blower.
Ik wil het indien mogelijk uitbreiden met een peilglas en Manometer.
pic



Zo kwam hij bij mij aan, de sump van de brandstoftank op de tender is gedeukt en gescheurd.
Ik heb iemand gevonden die dat voor mij kan solderen aangezien ik daar de uitrusting nog niet voor heb.
pic


Dus het onderdeel wordt er onderuit geschroefd en ik heb hem zelf al helemaal uitgedeukt.
En nu opsturen maar...en wachten. pic


Omdat ik heel nieuwsgierig ben of het nog wil gaan glimmen heb ik een van de veiligheidsventielen gepoetst, en dat glimt weer als een malle. Tevens heb ik ze beide los gehad en gecontroleerd of ze nog gangbaar zijn, en dat zijn ze. pic


Het demonteren gaat heel snel, ik volg in omgeerkde richting de bouwhandleiding.
Vanwege het vuil en vettigheid zijn er bijna geen foto's maar deze wilde ik wel delen.
Je ziet hier de aansluiting van de stoomkraan naar de cilinders, en die zit helemaal los. Dus het argument dat hij rijdend verkocht is kan hiermee de deur uit. pic


Hij is geheel gedemonteerd.
Alle kleine montage delen zitten per bouwstapnummer in zakjes, mooi overzichtelijk. pic


De kwetsbare en gelakte onderdelen liggen apart.
pic


Nu begint de opbouw weer.
Alle individuele onderdelen worden nagekeken en gepoetst, zodat hij er straks weer 'showroom nieuw' bij staat.
Hij wordt tevens voorzien van Marklin-1 schroefkoppelingen, die zijn een stuk mooier dan de oude.
pic


Kijk, dat is wel heel belonend hoor. Elk boutje en onderdeel weer lekker fris.
pic


Het eerste deel vordert lekker. pic


Nu komt het intensievere werk...de wielen weer mooi krijgen.
Er wordt niets geschuurd, dat geeft alleen maar krassen in het materiaal. alles wordt gepoetst.
De wielen zijn erg vervuild met aangekoekte troep.
Zie je het verschil? Ik ben erg blij met het resultaat.
pic


Ook de drijfwielen krijgen dezelfde behandeling.
Hier ook weer even vies en schoon naast elkaar. pic


Het rollend chassis is voor nu even klaar. Ik heb 'm veilig aan de kant gezet.
Mooi he?!
pic


Dit is de boiler, het binneste deel van de ketel.
Het front is gepoetst maar dat wil niet helemaal mooi worden, de rest zie je straks niet meer.
pic


Met een beetje handigheid heb ik (soort van) een foto kunnen maken van de binnenzijde van de ketel.
Het witte is kalk, valt opzich nog wel mee vind ik. Gebaseerd op mijn onvakkundige mening.
pic


De twee kranen los. De kleinere kraan is voor de blower, de grotere voor de cilinders.
Ze blijken niet geheel naar behoren te werken, de blower kraan kan ik niet doorheen blazen...en de cilinderkraan sluit niet geheel af. Het lijkt mij sterk dat de loc hiermee gefunctioneerd
heeft. Langzaam aan begin ik een beetje te twijfelen aan de staat van de loc.
pic


Op advies van iemand die er echt verstand van heeft heb ik de kranen gedemonteerd ter inspectie.
Tot ik weet wat ik hiermee moet doen laat ik het even rusten. Nu focussen op iets anders.
pic


De cilinderblokken zijn de volgende bouwstap. Dus ga ik alles van de cilinders poetsen.
Ook hier is de beloning weer groot.
pic


Pakkingen zijn allang niet meer verkrijgbaar voor deze loc, dus dat wordt zelf maken.
Ik kreeg de tip om dit te doen met gewoon printerpapier, welk je dan insmeert met een mengsel van olie en grafietpoeder. De poeder is besteld, en ik heb mij vermaakt met het snijden van de pakkingen.
pic


En zo ligt het klaar voor montage. Het wachten is op de grafietpoeder en schroefdraad dichtmiddel.
De zwarte draadjes is Grafietdraad, dat dient als zuigerveer voor de afdichting in de cilinders.
pic


De zuigers worden voorzien van een geoliede grafietdraad, dat dient ter afdichting in de cilinder.
Ik hergebruik de oude draad want die is nog prima. Opnieuw gewikkeld en in de olie en het zit prima.
pic


De zuiger zit in de geoliede cilinder en glijdt prima met een lichte weerstand.
De pakkingrand is voorzien van een laagje olie/grafietpoeder mengsel.
pic


Dan kan de zelfgemaakte pakking erop, die ook weer met hetzelfde mengsel wordt ingesmeerd.
En dan kan het deksel er op, hetzelfde geldt voor de andere kant van de cilinder.
pic


Nu de cilinder dicht is en en prima compressie heeft, is het tijd voor de schuifkast.
Ook hier weer de zelf gemaakt pakkingen.
pic


De shuifkast erop.
pic


En dan is het complete cilinderblok klaar.
Volgens de handleiding hoort de groene afwerking er nog niet op omdat je de excenters nog moet afstellen, echter heb ik ze laten zitten dus hoef ik dat niet te doen, en als blijkt van wel dan het het maar een beetje meer werk om die groene beplating er weer even af te schroeven.
pic


En het cilinderblok weer op zijn plek. Ik ben best trots op mijn werk. Leuk om het weer langzaam een locomotief te zien worden.
pic


Even samengevat; Met hetzelfde proces is ook het rechter cilinderblok geassembleerd.
pic


En ook die zit nu op de loc. Mooi hoor.
pic


Dan is het tijd voor het drijfwerk. Effe koppie erbij houden, dit is redelijk ingewikkeld.
pic


Het vordert al lekker. Halverwege op de linkerkant.
pic


En de linkerkant is af. Alles draait hier lekker soepel. Alle scharnieren en glijvlakken zijn van een beetje olie voorzien. Nu naar de rechterkant van de loc.
pic


En daar ging het mis. Het ging ook te makkelijk om waar te zijn.
Het viel mij op dat het kruishoofd niet lekker lag op de leibaan. Hij zat iets gekanteld in lengterichting.
Dus heb ik de leibaan weer gedemonteerd, en het kruishoofd van de cilinder gehaald.
Ten opzichte van de linker cilinder was hij inderdaad krom. Een keer een tik gehad waarschijnlijk.
Aan de sporen op de leisloof kon ik zien dat al geruime tijd zo was geweest.
Bij een poging om het een-heel-klein-stukje te richten werd ik afgestraft... pic


...en had ik ineens twee stukjes!
Nou, eens kijken hoe ik dit ga oplossen... dit onderdeel staat bloot aan een redelijke belasting dus het moet wel goed stevig hersteld worden. Ik ga het denk ik proberen met 2-componenten lijm.
pic


Hier is te zien hoe het kruishoofd schuin is afgesleten.
pic


De onderdelen worden geprepareerd voor het lijmen, schoongeschuurd en ontvet.
pic


Ik heb met kleine rode stipjes de montage orientatie aangegeven.
pic


En eenmaal in de lijm gezet gezorgd dat het nu wel mooi haaks komt te zitten.
Wederom is ook hier (rechtsonder) te zien hoe het schuin afgesleten is.
Nu maar wachten tot de lijm droog is...
pic


moments-later (10K)





Nou, de volgende dag dus.
De lijm is droog en hard. Echter is het een beetje doorgelopen richting het drijfstang oog.
pic


Dat moet even weg gefreest worden.
pic


En dan past het wel.
pic


Het zit nu allemaal gemonteerd en het functioneert prima. Gelukkig heb ik het op kunnen lossen.
pic


Dan eindelijk is het drijfwerk links en rechts klaar.
pic


Het is nu de beurt aan de stoom toevoer en afvoer van de cilinders.
De onderdelen zijn netjes schoon (zover mogelijk) en ontdaan van afdichtmiddel resten.
pic


De eerste, de afvoer, zit nu op z'n plek. Het schroefdraad is afgedicht met vloeibare sealant, bestand tegen hitte.
pic


Daarna de stoomtoevoer. Het was wel even puzzelen om het goed op z'n plek te krijgen, netjes in het midden.
Het loopt allemaal lekker soepel, en na een test die in de handleiding wordt beschreven blijkt het allemaal dik in orde te zijn.
pic


Wacht, zo zie je het beter.
pic


De rookkast voetplaat. Met oliepotje.
pic


Ik wil even laten zien hoe mooi dat potje weer glimt. Een prachtig stukje voorop de loc.
pic


Helaas moest dat mooie potje precies komen waar de Marklin koppeling uitsteekt aan de binnenzijde van het chassis.
Daarom heb ik de koppeling moeten verbouwen. Ingekort, twee geultjes in gefreesd voor de veer. En de veer ingekort. En het zit weer prima.
pic


En zo is de voetplaat af. Echt een mooi stukje om te zien zo. Ik ben er trots op.
pic


Kijk, zo ziet het er in de handleiding uit. Het loopplanken deel.
pic


En zo ziet het er uit in model.
pic


Het schiet al op zo.
pic


Hier zijn de ketelzadel en ganghendel deel geplaast.
pic


En nog zo'n klein klusje, de voetplaat in het machinistenhuis en de koppelstang.
pic


Dat was helaas even het laatse wat ik aan de loc kan doen, het volgende is de ketel, maar daartoe moeten de kranen gemonteerd worden, en die van mij zijn niet in orde.
Nu ga ik eerst op zoek naar iemand die er meer verstand van heeft en ze wellicht kan reviseren. Of in een uiterst geval, vervangen. Deze zijn niet meer te krijgen dus zal het iets anders moeten worden, waarbij ook de leidingen aangepast zullen moeten worden.
pic


Maar ik heb geen zin om te stoppen, dus ga ik de tender in elkaar zetten.
pic


Een hoop moertjes op dit korte stukje....
pic


Het onderstel staat al. Netjes recht en stabiel. Voorheen wipte hij een beetje diagonaal.
pic


De mooie bufferbalk. ook met een Marklin schroefkoppeling. Echt veel mooier dan die 1975 haak-met-3-ringetjes.
pic


Platte kar?
pic


De bovenbouw van de tender wordt van onderaf vast geschroefd.
pic


En dan staat hij weer. Prachtig.
pic


Ik moet nog op zoek naar een plakje rubber, zodat ik daar de pakking voor de brandstoftank van kan maken.
pic


En dan kan ik deze prachtig glimmende en gereparerde sump er op zetten.
pic


Nu de tender ook al in elkaar zit en ik eigenlijk niks meer kan doen, heb ik mijn aandacht nog eens op de stoomkranen gericht. Samen met mijn vrouw ben ik ze te lijf gegaan. We hebben ze gebadderd in azijn, een beetje bakpoeder erbij voor de lekkere bruis... Zelfs gericht een paar gootsteen ontstopper korrels en heet water. Dat heeft effect gehad. Op gegeven moment kwam er een klont viezigheid tevoorschijn in de kraan van de blower (die helemaal dicht zat) en kon ik dat met een naald er uit werken. Die kraan doet het weer naar behoren.

De andere kraan, die van de cilinders, wil nog steeds niet geheel afsluiten. Hij gaat heel bijna dicht,maar niet helemaal. als ik er in kijk zie ik de schone zetel waar de spindel op komt te zitten in de dichte stand. Het lijkt wel of het een allemaal een beetje versleten is en hij gewoon niet ver genoeg meer indraait om af te sluiten.
pic


Gelukkig heb ik een schroefdraad tap set, eens kijken of dat een oplossing biedt.
pic


Ik heb zowel de spindel als het kraanhuis een extra wikkeling gegeven.
Vooral die op de spindel zal volgens mij het meeste effect sorteren. pic


Hier een duidelijk zicht op wat ik heb gedaan.
Op de linker foto zie je de 'kraag' op de spindel. En op de rechterfoto zie je de extra wikkelingen die er in zijn gemaakt.
Dat maakt al het verschil.
pic


En ja hoor, de kraan werkt super!! Sluit lekker strak af. 1-0 voor mij.
pic


Aangezien de kranen weer werken kan ik verder met de montage.
Eerst wil ik de ketel schoonmaken, dus gaat hij samen met de leidingen in een azijnbadje.
pic


De leidingen zijn in ierder geval weer schitterend mooi. Zie je bijna niks meer van straks.
pic


En de ketel is na wat licht schuurwerk ook weer mooi koperkleurig.
pic


Ook de zwartgeblakerde onderzijde is weer mooi schoon. Nu heb ik ook geod zicht op de staat van de ketel, en hij ziet er goed uit hoor.
pic


Als eerste wordt de terugslagklep gemonteerd aan de ketel, ook weer met de vloeibare schroefdraad afdichting uiteraard.
pic


Verder viel het mij op de het binnenste gat van het veilighiedsventiel ietwat scheef zit, dit laat ik maar zo.
pic


Voor de montage van de kranen had ik nog twee originele pakkingen bij de reserve onderdelen zitten, die komen nu mooi van pas.
pic


Met een beetje afdichtmiddel worden ze geplaatst.
pic


Wat een fijn gezicht... ik had niet gedacht dat dat er op de korte termijn van zou komen.
pic


De leidingen er ook bij aan.
pic


Het hele ketel deel wordt zo in de buitenketel geschoven.
pic


Zo is het echt weer herkenbaar als een loc. Fijn gezicht.
pic


Zie hoe nu WEL de stoomleiding aangesloten is.
pic


Alles zit vast, rookkastdeurtje dicht.
pic


Het machinstenhuis is ook al goed op weg.
pic


Nog even de spatschermen en windleiplaten...
pic


En tot slot de schoongemaakte brander.
pic


Vandaag kwam ik toevallig een prachtig stukje rubber tegen en ik moest gelijk aan mijn sump denken. pic


Lekker ruim maak ik de pakking op maat. pic


En dan de gaatjes er in geboord voor de boutjes. pic


En de natuurlijk de opening voor de toevoer. pic


Even kijken of het past... prachtig. pic


En dan kan eindelijk de sump op z'n plek geschroefd. pic


En voor het eerst zie ik 'm geheel gekoppeld. Hij is nu op details na rijklaar. pic


Tijdens het werken aan de sump hebben de kranen staan drogen. Ik heb ze hele kleine zwarte streepjes gegeven, zodat daar de stand eenvoudig op af te lezen is. Dit is iets tijdelijks voor tijdens het leren rijden met de loc.
Uiteindelijk wil ik toch die wielen vervangen door respectievelijk een hendel en een spaakwiel.
pic


Dit zijn beide kranen in de dichte stand.
pic


Maar die moesten nog even uit elkaar....
pic


...voor een beetje teflontape als afdichting.
pic


En als ze er weer op zitten voel ik dat ze met iets meer weerstand draaien, en dankzij de streepjes zie ik ook dat ze helemaal dicht gaan.
pic


Mijn standaard koppelpen is gebroken, waarschijnlijk bij het ongeval van de vorige eigenaar waarbij de sump ook kapot is gegaan.
Ik heb een nieuwe constructie gemaakt van een boutje.
pic


Hier zie je hoe de bout op zijn plek zit en het puntje er onderuit steekt in het koppelgat.
pic


Met de extra afwerktrede er overheen zie je hem helemaal niet meer.
pic


Hij koppelt net zo goed als de oude. Waarschijnlijk is hij nog steviger ook.
pic


Vroeger stond er een dikke paal in de tender, nu niet meer en toch gekoppeld.
pic


Koppelen en ontkoppelen gaat heel eenvoudig met de schroevendraaier. Doordat de bout verdiept zit kan je hem niet missen.
pic


En dan ineens valt mijn oog ergens op...zie jij het ook?
...
De vorige eigenaar/bouwer heeft de raamlijsten er binnenstebuiten in gezet.
pic


Met weinig moeite zijn ze er uit gewerkt...
pic


En gaan ze lijmrest vrij gemaakt en gepoetst.
pic


En zo zitten weer blinkend en correct op de loc.
pic


Alleen een beetje jammer dat de originele bouwer stukjes uit de lijstjes heeft geknipt om het binnenstebuiten pas te maken. In het machinistenhuis zit een steun in de weg...eigenlijk had dat gezien moeten worden als een teken dat het niet goed ging, maar niks meer aan te doen helaas.
pic




Daar staat ie dan. Super mooi. Ik ben er echt trots op.
pic
(foto is van voor de raamlijstjes update).







03/2021